Advokatlarning daromadlari: ular qancha pul ishlab topishadi?
O‘zbekistonda huquqshunoslik sohasi yildan-yilga nufuzli va yuqori daromadli kasblar qatoridan mustahkam joy olmoqda. Biroq, "advokat bo‘lsam, boyib ketaman" degan tasavvur hamisha ham haqiqatga to‘g‘ri kelmaydi. Xo‘sh, bugungi kunda O‘zbekiston yuridik bozorida real vaziyat qanday?
O‘zbekistonda advokatlar daromadining o‘rtacha ko‘rsatkichlari
2024–2025-yillardagi statistik ma’lumotlar va bozor tahliliga ko‘ra, advokatlarning oylik daromadi ularning tajribasi va ish joyiga qarab quyidagicha taqsimlanadi:
Daromadga ta’sir qiluvchi asosiy omillar
Advokatning hamyoni faqatgina bilimiga emas, balki u qaysi "ligada" o‘ynayotganiga ham bog‘liq:
1. Ixtisoslashuv (Niche)
Hozirda O‘zbekiston bozorida eng ko‘p haq to‘lanadigan sohalar:
- Korporativ va Tijorat huquqi: Yirik biznes bitimlari va investitsiya shartnomalari bilan ishlovchilar eng yuqori daromad egalaridir.
- Soliq va IT-huquqi: Raqamli iqtisodiyot rivojlanishi bilan ushbu soha mutaxassislariga talab keskin oshdi.
- Jinoyat huquqi (Oliy toifa): Taniqli "kriminalist" advokatlar bitta ish uchun o‘nlab, hatto yuzlab million so‘m gonorar olishlari mumkin.
2. Hududiy omil
Toshkent shahri – yuridik xizmatlar bozorining markazi. Poytaxtda advokatning o‘rtacha daromadi viloyatlardagiga nisbatan 2-3 baravar yuqori bo‘lishi mumkin. Masalan, Surxondaryo yoki Sirdaryodagi o‘rtacha advokatlik daromadi 6-8 mln so‘m atrofida bo‘lsa, Toshkentda bu raqam 15 mln so‘mdan boshlanadi.
3. Ish shartnomasi va shaxsiy brand
- Advokatlik tuzilmasida ishlash: Barqaror maosh va foiz (odatda 50/50 yoki 70/30 ko‘rinishida).
- Shaxsiy amaliyot (Individual): Barcha daromad advokatning o‘zida qoladi, lekin barcha xarajatlar (ofis, soliqlar, marketing) ham uning zimmasida.
Bozorning "yashirin" tomonlari: real raqamlar
O‘zbekistonda advokatlar daromadi faqat oylik maoshdan iborat emas. Ularning byudjetiga quyidagilar ham kiradi:
- Muvaffaqiyat gonorari (Success Fee): Ish yutilgan taqdirda undirilgan summaning 1% dan 10% gacha bo‘lgan qismi.
- Yuridik autsorsing: Tadbirkorlik subyektlariga oylik abonent to‘lovi asosida xizmat ko‘rsatish (oyiga 5-15 mln so‘m bir kompaniya uchun).
- Davlat tomonidan tayinlangan advokatlar: Kam ta’minlanganlar uchun davlat hisobidan ko‘rsatiladigan xizmatlar uchun to‘lovlar (bu nisbatan kamroq, lekin barqaror manba).
Muhim eslatma: Advokatlik faoliyati bilan shug‘ullanish uchun litsenziya olishdan tashqari, har oyda Advokatlar palatasiga a’zolik badali va ijtimoiy soliqlar to‘lanishini ham unutmaslik kerak.
Muvaffaqiyatli advokat bo‘lish uchun nima qilish kerak?
Agar siz O‘zbekistonda top-advokatlar qatoriga kirmoqchi bo‘lsangiz, faqat qonunlarni bilish yetarli emas. Zamonaviy advokat soft skills (muloqot, muzokaralar), ingliz tili va shaxsiy brending ustida ishlashi shart. Bugun bozorda eng ko‘p pulni "shunchaki yurist" emas, balki mijozning muammosini kompleks hal qiluvchi strategik maslahatchilar topmoqda.
Yangiliklarni baham ko'ring
Sizga yoqadi
